Tapijt: overal thuis

Wie kiest voor een vloer die - letterlijk - lekker aanvoelt voor kleur én comfort, komt waarschijnlijk uit bij tapijt. Tapijt is namelijk van nature voelbaar zacht en behaaglijk warm. Daarnaast is er qua kleuren, dessins, materialen en structuren zoveel variatie mogelijk, dat tapijt altijd en overal past; letterlijk en figuurlijk.

Zachte vloerbedekking biedt volop variatie. Zoveel, dat voor elk interieur passend tapijt te vinden is; of het huis nu klassiek, modern, landelijk, romantisch, koloniaal of uitgesproken trendy is ingericht. Vooral met de honderden verschillende kleurnuances is heel veel mogelijk; zowel in uni, ton-sur-ton als juist contrasterende combinaties. Tip: steeds meer tapijt is naast 400 cm, ook op een breedte van 500 cm verkrijgbaar.

Kies voor kleur
Tapijtfabrikanten volgen de woonmode op de voet en brengen elk seizoen weer nieuwe kleuren uit. Het huidige kleurenpalet is vooral zacht en warm en varieert van vanillewit tot chocoladebruin, van mistig blauw tot sensueel paars. Fris en fel kan ook: van lime tot fuchsia.

Soms is een neutrale, onopvallende basis gewenst; soms is tapijt de aangewezen manier om juist kleur te brengen in een verder vrij neutraal interieur. Zo is kamerbreed tapijt met een contrastrijk kleurvlak erin, een leuke manier om bijvoorbeeld de zithoek extra te benadrukken. Het lijkt dan net of de bank op een gekleurd karpet staat. Door de kleur van de vloerbedekking juist dicht bij de kleur van de bank te kiezen, ontstaat er in een kamer al snel eenheid en rust.

Tip: in trendy interieurs wordt veel gewerkt met contrasten zoals de afwisseling van natuurlijke en synthetische kwaliteiten, matte en glanzende garens, hoge en lage polen.

Kleuren combineren
Is het kiezen van één kleur tapijt al niet 1, 2, 3 gedaan; kleuren combineren is vaak nog een stapje moeilijker. Heel mooi zijn bijvoorbeeld combinaties van zonnig oranje met hardblauw of truffelbruin met ijsblauw. Of kamerbreed limoen met een ingelegd kleurvlak in knaloranje. Maar dat moet je dan wél durven! Tip: ook losse tegels lenen zich prima voor opvallende vloeren. Leg ze bijvoorbeeld in blokken, strepen of schaakbordmotief.
 Iets minder lef is er voor nodig om kleuren uit een en hetzelfde gamma te combineren, bijvoorbeeld okergeel en terracotta; zogenaamde ton-sur-ton kleuren. Ook het combineren van verschillende kleurschakeringen binnen een kleur is vrij veilig. Zeker in kleine kamers kan de subtiele variatie van bijvoorbeeld warmgeel met vanillewit al heel ruimtelijk werken.

Het spreekt voor zich dat de kleur en eventueel het dessin van het tapijt afgestemd moet worden op de kleuren van de aanwezige meubels, wanden, gordijnen en dergelijke. Vraag daarom aan een woninginrichter altijd een tapijtstaal mee naar huis om het daar te kunnen beoordelen bij het aanwezige (kunst)licht.

Materialen
Naast de gekozen kleuren, zijn vooral de toegepaste materialen sfeerbepalend. Zo zorgen natuurlijke materialen als sisal, zeegras, kokos, jute, linnen, (geiten)haar, wol en andere natuurvezels voor een rustige basis in interieurs waarin landelijke eenvoud gecombineerd wordt met een vleugje eco of ingetogen minimalisme. Ook karpetten van dergelijke natuurlijke materialen, al dan niet afgebiesd met een katoenen of leren sierrand, passen goed in deze sfeer.

Sterk in opkomst zijn de synthetische tapijten van kunstvezels zoals polyamide (nylon), polyacryl, polyester en polypropyleen. Vooral polyamide is populair; het is dan ook supersterk, licht- en kleurecht, elastisch, kan antistatisch en vuilwerend worden gemaakt en brandt niet makkelijk.

Polypropyleen is enorm slijtvast, het is nauwelijks statisch en neemt niet of nauwelijks vocht op. Polyacryl en polyester worden meestal gebruikt als mengvezel ter versterking van een ander materiaal.

Spelen met structuren
Structuren zijn een trend op zich. Niet eerder was er zoveel aanbod in rib- en reliëftapijt met stippels en blokjes, 'harige' shagtapijten met lange, lichtgekrulde polen, intrigerende hoog-laag combinaties en hoogpolige karpetten.

Subtieler kan ook: een 'blokkenvloer' van tapijttegels waarbij alleen de structuurrichting is afgewisseld.

Tapijtfabrikanten ontwikkelen steeds nieuwe garens en patronen. Zo kan naar hartelust gespeeld worden met hoog/laag structuren, het insnijden van vlakken, banen en figuren.

Met de structuur van tapijt wordt bedoeld de vorm van het poolmateriaal, lussen of gesneden, de dikte of fijnheid ervan en de dichtheid van de polen onderling.

De belangrijkste structuren op een rij:

• Bouclé (lussenpool)
  Hierbij wordt het poolmateriaal gevormd door poollussen die van gelijke of ongelijke hoogte zijn. In het laatste geval spreken we van een hoog/laag (bouclé)structuur.
• Geschoren bouclé
  Dit is een lussenpool-tapijt met een hoog/laag structuur waarvan alleen bij de hoge lussen de top is afgesneden. Hierdoor ontstaat een afwisselend patroon.
• Moquette (gesneden pool)
  Bij dit tapijt zijn álle poollussen tijdens het weven of tuften doorgesneden.
• Velours
  In feite is een velours-tapijt een moquette-tapijt met een lage poolhoogte en dicht op elkaar gezette polen. Het garen is gemaakt van fijn vezelmateriaal, waardoor het tapijtoppervlak 'fluwelig' en glad aanvoelt.
• Frisé
  Bij een frisé-structuur zijn de polen doorgesneden, maar is het tapijtgaren overtwijnd; het bestaat uit een aantal in elkaar gedraaide garens. Vrijwel elke pool is afzonderlijk te onderscheiden. Frisé-tapijt heeft een levendige, lekker nonchalante uitstraling.
• Saxony
  Saxony is een frisé-tapijt, maar dan met langere polen. Het ziet er daardoor wat minder compact uit. Saxony heeft door de hoge polen veelal een luxueuze uitstraling.
• Shag
  Wanneer de polen nóg langer zijn en de pooldichtheid gering blijft, zullen de polen losjes 'omvallen'. Het tapijtoppervlak wordt dan shag-structuur genoemd en heeft een warrige, speelse look. Afhankelijk van de poolhoogte spreken we van shag (langer) of semi-shag (korter).

Tip: Hoe rustiger de kleuren en dessins, hoe beter het structuureffect van een tapijt tot uitdrukking kan komen.

Patronen
Ook met tapijt worden tegenwoordig hele creatieve vloeren gelegd. Vooral tapijttegels lenen zich daar uitstekend voor. Een klassieke borderrand, een stoere streep of een strak geblokt patroon? Het kan allemaal. Bij tegels van ribbeltjestapijt ontstaan alleen al door het draaien van de vleug subtiele nuances. Hetzelfde geldt voor de combinatie van een kortpolige velours naast een bouclé in dezelfde kleur: succes verzekerd.

Onderhoud
Tapijt vlekgevoelig? Niet meer. Steeds meer kwaliteiten worden al in de fabriek voorbehandeld met vuil- en vlekwerende coatings. Gemorste koffie of een omgevallen glas wijn - mits snel opgedept - laten dan geen sporen na. Bij sommige garensoorten mogen hardnekkige vlekken zelfs met verdund bleekwater worden nagespoeld. Voor keuken en badkamer zijn er speciale vochtbestendige tapijttegels die bij een ongelukje zó onder de kraan (of in de wasmachine) kunnen. Tip: bij de tapijtspecialist zijn handige vlekkenwijzers verkrijgbaar, die voor elk type tapijt de juiste behandeling aangeven.

Shading
Eigenaardige, grillige plekken in het tapijt, die eruit zien alsof er water over gemorst is? De kans is groot dat het gaat om 'shading'. De oorzaak van dit verschijnsel is nog altijd onduidelijk, zodat fabrikanten nog geen maatregelen kunnen nemen om dit te voorkomen. Een ding is inmiddels wel duidelijk: wordt het tapijt waarin de shading is ontstaan vervangen, dan is de kans groot dat op dezelfde plek in huis weer shading ontstaat. Shading komt voornamelijk voor in tapijt met een gesneden pool. Het kan ook optreden in kokostapijt of zijden Oosterse karpetten.

Pit-Tip: Tapijt is er in tal van kleuren en soorten; kiezen is dus best een hele klus. Belangrijkste leidraad is na te gaan waar het tapijt gelegd wordt. En welke eisen worden er aan het tapijt gesteld: moet het bestand zijn tegen rollend meubilair? Moet het geschikt zijn voor vloerverwarming? Moet de gekozen kwaliteit brandwerend zijn?

Het Produkt Informatiesysteem Tapijt (PIT) geeft via handige pictogrammen alle benodigde informatie over de eigenschappen en toepassingen van een bepaalde kwaliteit tapijt. Deze informatie is terug te vinden op de rug van de tapijtstalen.

Betrapt
Een 'beklede' trap ziet er aangekleed uit, maar is ook veiliger want er is minder kans op uitglijden. Daarnaast heeft tapijt een geluiddempende werking, wat de buren ongetwijfeld op prijs zullen stellen. Kijk voor geschikt traptapijt naar het PIT-symbool 'trappen' (wonen/werken). Maar bedenk ook dat juist de trap een plek is waar tapijt het zwaar te verduren heeft. Vooral bij niet afgeronde traptreden zal elk tapijt enorm slijten. Ondertapijt bevordert de prestaties van tapijt op de trap aanzienlijk.

Tip: denk ook eens aan klassieke trap- en ganglopers. De woningstoffeerder maakt ze exact op maat, desgewenst inclusief zo'n fraai gefestonneerde rand.

Alles kan, alles mag
Dankzij de vele mogelijkheden qua kleuren, materialen en structuren is tapijt vrijwel overal toepasbaar. Motieven en dessins maken de variatiemogelijkheden nóg groter. Uiteraard kunnen in één huis verschillende sferen, stijlen en kleuren worden toegepast. Een klassieke werkkamer met camelkleurig scheerwollen reliëftapijt, een rustige slaapkamer met een zachte velours in grijsblauw, een kleurrijke kinderkamer met speelse patronen in bonte kleuren, een zonnige woonkamer in hoogpolig boterbloemgeel; alles kan, alles mag!